احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

145

دائرة المعارف گياه درمانى ايران

هركدام 10 گرم همه را مخلوط كرده و بسيار نرم بكوبيد بعد به سه قسمت مساوى تقسيم كرده و هر قسمت را يك شب با گلاب خمير كنيد و بر پوست سر ببنديد و صبح با آب گرم بشوييد . * قسط تلخ و دانه‌هاى اسفند از هر دام 10 گرم و مغز اكليل كوهى 20 گرم و شويد خشك و گل بابونه شيرازى از هركدام 30 گرم مخلوط كرده و بجوشانيد و عضو را در آن قرار دهيد و در روز 3 مرتبه تكرار نماييد و ملايم مالش دهيد . * گل بابونه شيرازى و گل بنفشه و گل گاو زبان از هركدام 100 گرم مخلوط نموده و به هفت قسمت مساوى تقسيم كنيد و هر روز يك قسمت از آن را بجوشانيد و عضو را در طول روز سه مرتبه در آن قرار داده و ملايم مالش دهيد و پس از بيرون آوردن ، عضو را خشك نموده و سپس با روغن قسط يا روغن سداب ماساژ دهيد . * يا هر روز انيسون و شويد خشك و زيره از هر كدام 5 گرم مخلوط نموده بجوشانيد بعد آب آن را صاف و شيرين كرده و به دو قسمت مساوى تقسيم كنيد ، و صبح و عصر بنوشيد . * مرزنجوش يزدى و پودينه و مشك تلامشك و استوخدوس هندى و برگ وسمه و كبابه چينى از هر كدام به مقدار مساوى بجوشانيد و بعد از آنكه از آتش برداشتيد مقدارى گوگرد زرد با آن مخلوط كرده ، و روزى سه مرتبه آن را گرم كنيد و عضو را در آن قرار دهيد . همچنين مىتوانيد پوست دنبه را گرم كرده و روى عضو ببنديد . ماليدن روغن بومادران روزى سه مرتبه نيز مؤثر خواهد بود . مىتوان برگ وسمه و مرزنجوش و استوخدوس هندى از هركدام به مقدار مساوى را كوبيده و با كمى گلاب مرطوب كرده و در پارچه‌اى نازك ريخته و هنگام خوابيدن روى موضع قرار دهيد و بخوابيد و اين عمل را هر شب تكرار نماييد . ضمنا مصرف ماء الاصول و گل قند عسلى و عيارج فيقرا و كومبوچا در درمان اين بيمارى مؤثر خواهد بود . طرز تهيه و مصرف ماء الاصول براى درمان تشنج در مورد كسانى كه بلغم بر مزاجشان غلبه كرده است يعنى طبعشان سرد و رطوبتى مىباشد . عود بليسان 5 گرم ، ريشه اذخر مكى و بوزيدان از هركدام 10 گرم ، دارچين قلم و جنطياناى رومى و حب القار و اسارون و ريشه كرفس و ريشه كبر از هركدام 15 گرم همه را نيمكوب كنيد بعد 100 گرم دانه‌هاى مويز را به وسيله قيچى قطعه‌قطعه نموده و با 10 گرم رازيانه ، 10 گرم زنيان و 10 گرم دانه‌هاى ريز اسفند همه را با داروهاى ديگر مخلوط كرده و به 20 قسمت مساوى تقسيم كنيد و هر شب يك قسمت را در يك و نيم ليوان آب بخيسانيد و صبح در همان آب بجوشانيد تا آب آن به حدود نصف برسد سپس آب آن را صاف و با عسل يا نبات شيرين كرده بنوشيد و تفاله آن را مجددا در يك و نيم ليوان آب خيسانده و شب باز هم در همان آب بجوشانيد و آب آن را صاف و با عسل يا نبات شيرين كرده و بنوشيد . تشنج در مزاج‌هاى دموى ( پرخونى ) : اول پاكسازى مزاج ( براى پاكسازى آن به قسمت اخلاط اربعه مراجعه كنيد ) ، دوم حجامت و خون‌گيرى ، سوم نوشيدن شربت سعد كوفى و كومبوچا لازم است و پس از آن بايد به درمان با داروهاى ديگر پرداخت . * به عنوان درمان ميخك ، بسفايج ، قاريقون ، زنجبيل ، سورنجان ، برگ وسمه ، سنامكى از هركدام 5 گرم ، سعد كوفى ، رازيانه ، مرزنجوش ، استوخدوس هندى ، بادرنجبويه از هركدام 10 گرم همه را مخلوط كرده و بسيار نرم بساييد و بعد با 500 گرم عسل مخلوط كنيد و هر صبح ، ظهر و شب هر مرتبه يك قاشق شربت‌خورى ميل نماييد . ضمنا در مدت درمان از خوراكىهايى كه سبك و طبيعت آن خنك است بيشتر استفاده كنيد . تشنج در مزاج‌هاى صفراوى : ( براى رفع صفرا به